NST'ye ek olarak ultrasonla bebeğin amnios sıvısı volümü, solunum
hareketleri, vücut hareketleri ve kas tonusu (gerginliği) olmak üzere dört
ayrı parametrenin daha değerlendirildiği bir fetal distres tanı testidir.
Hangi durumlarda uygulanır?
BFP'nin en büyük kullanım alanı nonreaktif çıkan NST'lerin ileri
incelemesidir. Nonreaktif NST'de BFP bebeğin gerçekten tehlikede olup
olmadığını oldukça hassas bir şekilde gösterebilir. Yüksek puan (8 ya da 10)
elde edilmesi durumunda bebeğin iyi durumda olma olasılığı oldukça yüksek,
düşük puan elde edilmesi durumunda ise bebeğin kötü durumda olma olasılığı
oldukça yüksektir. Bu yüzden fetal iyilik halinin değerlendirilmesinde son
basamağı teşkil eder. Olumsuz çıktığında daha ileri bir inceleme yöntemi
yoktur.
İkinci uygulama alanı da fetal distres gelişme riski çok yüksek olan
fetuslarda birinci ve tek basamak test olarak kullanılmasıdır. Bu amaçla en
sık kontrolsüz diyabette (şeker hastalığı) genellikle üç günde bir ve
enfeksiyon gelişme riski yüksek olan EMR (suların erken gelmesi)
durumlarında günlük uygulanır.
BFP uygulamalarında dikkat edilmesi gereken nokta amnios sıvısı volümünün
yetersiz olması (oligohidramnios) durumunda fetus yüksek puan alsa da
yaklaşımın değişebileceğidir: Oligohidramnios bebeği kordon basısı tehlikesi
ve bebeğin karında ölmesi riskiyle karşı karşıya getirdiğinden alınan puan 8
olsa bile bebeğin iyi durumunu garanti edemeyebilir. Bu durumda yaklaşım
gebelik haftasına göre değişir ve genellikle doğumu gerçekleştirmek için çok
uzun süre beklenmez. NST'de olduğu gibi BFP de kordon sarkması ya da ablatio
placenta (plasentanın erken ayrılması) gibi ani ve beklenmedik bir şekilde
gelişen olayları ya da doğumdan sonra bebekte oluşabilecek bazı patolojileri
tahmin edemez.
Uygulanması
NST usulüne uygun şekilde yapıldıktan sonra anne adayına 30 dakika boyunca
ultrason incelemesi yapılır. Bu incelemede ilk önce amnios sıvısı miktarı
değerlendirilir. Daha sonra 30 dakika boyunca bebeğin solunum hareketleri,
vücut hareketleri ve kas tonusu ultrasonda izlenir.
Yorumlanması
İnceleme süresince bebeğin solunum hareketlerinin varlığı ve belli bir süre
devam etmesi, belli sayıda hareket olması, amnios sıvısı volümünün yeterli
olup olmaması ve bebeğin tonusunun gergin ya da gevşek olmasına göre her
parametreye sıfır ya da iki puan verilir ve puanlar toplanır. NST
reaktifliği için verilen iki puanla birlikte 8-10 puan arasında alan bebeğin
iyi durumda olduğuna karar verilir. 6 ya da daha alan fetusta fetal distres
şüphesi vardır. Bu durumda testin belli bir süre sonra tekrarlanması ya da
puanın çok düşük olması durumunda doğumun gerçekleştirilmesi gerekebilir.
